Những cặp mắt mở tròn, những cái miệng há rộng như chữ O
Phản ứng của lớp học gái mại dâm khi nghe nói sẽ được học bằng thơ — một đám "học trò bất trị" đang định bỏ trốn bỗng dịu hẳn lại. Chi tiết này cho thấy vần điệu chạm đúng một kênh tiếp nhận đã ăn sâu từ nhỏ: câu vè lúc cấy hái, lời ru, ca dao đối đáp. Nhà nước không tạo ra kênh liên lạc ấy, chỉ tình cờ (hay khôn ngoan) cắm đúng vào nó.
Vì nỗi đa số bọn kỹ nữ là không biết một chữ nào cả nên nhà nước phải mượn đến Nàng Thơ để bọn ấy có thể học truyền khẩu mà thuộc lòng được
Câu này của bác sĩ Joyeux là chìa khóa của cả nghịch lý: chính quyền thuộc địa, khi cần dạy vệ sinh cho gái mại dâm mù chữ, không in tờ rơi văn xuôi mà phải "mượn" thể thơ — thứ duy nhất một đám người không biết một chữ nào vẫn có thể học và nhớ. Mù chữ và mù văn hóa ra là hai chuyện khác nhau: chữ viết có thể vắng, nhưng năng lực tiếp nhận và ghi nhớ bằng vần điệu thì không. Ngay cả bộ máy cai trị cũng phải quy hàng trước sự thật ấy.