Siwe włosy mogą chronić przed rakiem? Naukowcy odkryli zaskakujący mechanizm
- Siwienie jako mechanizm obronny przed rakiem:
- Proces siwienia nie jest jedynie biernym symptomem starzenia, lecz aktywną odpowiedzią przeciwnowotworową chroniącą organizm przed czerniakiem (agresywnym nowotworem skóry).
- Badania prowadzone przez naukowców z Uniwersytetu Tokijskiego (zespół pod kierunkiem prof. Emi Nishimury, opublikowane m.in. w Nature Cell Biology) wykazały, że utrata barwnika to uboczny skutek eliminacji potencjalnie groźnych komórek.
- Rola melanocytarnych komórek macierzystych (McSCs):
- Za pigmentację odpowiadają komórki macierzyste melanocytów zlokalizowane w niszach mieszków włosowych.
- W sytuacji poważnego uszkodzenia DNA (np. wywołanego stresem oksydacyjnym, chemikaliami czy promieniowaniem UV) komórki stają przed wyborem: dalszy podział z mutacjami lub zatrzymanie cyklu.
- Proces seno-dyferencjacji (ang. seno-differentiation):
- Poważne pęknięcia nici DNA aktywują szlak obronny p53–p21, który zmusza uszkodzone McSCs do nieodwracalnego zróżnicowania i wejścia w stan senescencji zamiast samoodnawiania.
- Choć komórki te ostatecznie wymierają i wyczerpują pulę barwnika (co powoduje wyrastanie siwych włosów), uniemożliwia im to akumulację mutacji onkogennych i przekształcenie w komórki nowotworowe.
- Ryzyko w przypadku zablokowania mechanizmu:
- Gdy sygnały mikrośrodowiska (np. nadmiar czynnika SCF i aktywacja receptora KIT) sztucznie podtrzymują przeżycie i podziały uszkodzonych komórek macierzystych, włosy dłużej zachowują kolor, lecz drastycznie rośnie ryzyko rozwoju czerniaka.
- Same siwe włosy nie chronią bezpośrednio przed nowotworem – stanowią widoczny, zewnętrzny biomarker skutecznie przeprowadzonego procesu eliminacji uszkodzonych komórek.
